Feeds:
Posts
Comments

Archive for the ‘Ορθοδοξία’ Category

Μερικές φορές αναρωτιέμαι αν η συνάντηση που είχε η Ένωση Αθέων με τον υπουργό Παιδείας το 2015 άξιζε τον κόπο. Ήταν ίσως η πρώτη σημαντική επιτυχία της Ένωσης σε πολιτικό επίπεδο, αλλά κι αποτέλεσμα δεν είχε και μας έβαλε για τα καλά στο μάτι του θρησκευτικού κατεστημένου της χώρας. Δε νομίζω πως είναι τυχαίο πως οι φασαρίες με τον Φανερό Δείπνο ξεκίνησαν έκτοτε. Ναι, ναι, ξέρω. Ακούγεται κάπως συνωμοσιολογικό, αλλά δεν νομίζω πως είναι αναληθές. But that’s just me.

Πέρυσι ο Φανερός Δείπνος είχε γίνει μείζον ζήτημα για πρώτη φορά. Φέτος μια από τα ίδια και αναρωτιέμαι αν θα πάει έτσι η βαλίτσα από εδώ και πέρα. Φέτος μάλιστα στη Θεσσαλονίκη δεν κλείστηκε καν μαγαζί εξ αρχής για να μην έχουμε τα περσινά. Φαντάζομαι πως τα παιδιά δεν είχαν και πολύ πρόβλημα να βρουν μαγαζί να φάνε, αφού ως γνωστόν πριν και μετά τον επιτάφιο οι Έλληνες παραδοσιακά πλέον χλαπακιάζουν τον αχλαπάκιαστο (αυτό δεν είναι άλλωστε το νόημα της νηστείας; να τρως λες και δεν υπάρχει αύριο;). Αλλά δεν είναι αυτό το ζήτημα.

Δεν πρέπει να προκαλούμε! Καιρό είχα να το ακούσω αυτό. Είναι πρόκληση να διαφημίζεις τις θρησκευτικές σου ή μη πεποιθήσεις, ειδικά την ίδια περίοδο που το κάνει μια άλλη ομάδα (που στην περίπτωση του Ορθόδοξου Χριστιανισμού στην Ελλάδα είναι όλο το χρόνο). Οπότε ο καλός άθεος δεν το λέει ποτέ ότι είναι άθεος. Και γιατί έτσι διαφημίζει την αθεΐα του (που είναι τρε μπανάλ) και γιατί προκαλεί. Επίσης ο καλός άθεος δεν αυτοπροσδιορίζεται ως άθεος γιατί αυτό αποτελεί ετεροπροσδιορισμό και προσδιορισμό βάσει κάτι με το οποίο διαφωνείς (what year is it? Από το 2006 έχω να ακούσω αυτή την επιχειρηματολογία).

Ο καλός άθεος αν θέλει να φάει κρέας τη Μ. Παρασκευή, τρώει μόνος του. Όχι με άλλους άθεους φίλους του, διότι μπορεί τότε να τους ακούσει κάποιος π.χ. στο δρόμο να συζητάνε πώς θα ψήσουν τις μπριτζόλες και να σκανδαλιστεί και μετά να το πει σε κάποιον άλλον, που θα το πει σε δημοσιογράφο και μετά θα μαθευτεί, οπότε αυτό ισούται με το ότι αντί να φάει σπίτι μόνος του ό,τι θέλει, πήγε και το έβγαλε βούκινο ο σιχαμένος. Άλλος φίλος μου ανέφερε πως το να τρως κρέας δημοσίως Μ. Παρασκευή να είναι και ποινικό αδίκημα επειδή είναι περιύβριση θρησκείας (το περιστατικό είναι αληθές και όχι ρητορικό). Τ’ άκουσα κι αυτό.

Τι, δεν το ήξερες; Το να βάζεις μια ανακοίνωση στα κοινωνικά σου μέσα για να ενημερώσεις τα μέλη σου για μια εκδήλωση σημαίνει πως το διαλαλείς για να προκαλέσεις. Αν στείλεις newsletter μόνο στα μέλη σου και κάποιο από αυτά το πει παραέξω και μαθευτεί και το γράψει μια εφημερίδα ΕΠΙΣΗΣ είναι σαν να το βγάζεις βούκινο. Οπότε μόνο στόμα με στόμα με άκρα μυστικότητα, η εγγραφή στην Ένωση να γίνεται μόνο μετά από έλεγχο φρονημάτων και όρκο μυστικότητας και με την απειλή φάλαγγας, μην τυχόν και διαρρεύσει παραέξω πως καμιά 10ριά άτομα θέλουν να φάνε σουβλάκια Μεγαλοπαρασκευιάτικα. Να μπορεί και η Εκκλησία να λέει “Τι κάνουν κρυμμένοι αυτοί οι Άθεοι μέσα στα σκοτάδια; Σαν τους Μασώνους θα είναι. Αλλά εμείς ξέρουμε ποιοι τους υποκινούν”. Το έχουμε ξαναδει το έργο. Damned if you do, damned if you don’t.

Τι πράμα; Θες να αλλάξεις το κατεστημένο; Απαπαπα… Δεν το ξες; Ο καλύτερος τρόπος είναι να κάθεσαι σπίτι σου, με κλειστό το στόμα, μην τυχόν προσβληθεί κάποιος και να μην προσπαθείς να βρεις ομοφρονούντες γιατί είναι προσηλυτισμός. Είναι γνωστό πως το κατσιό είναι η καλύτερη μέθοδος κοινωνικής αλλαγής. Να ψηφίζει κανείς δεν ξέρω αν επιτρέπεται. Θα ρωτήσω να μάθω και θα σας πω.

Άρα, εν τέλει, τι μάθαμε; Ο καλός άθεος κρατάει την αθεΐα του εν κρυπτώ, όπως ο καλός χριστιανός τη νηστεία του (βλ. Κατά Ματθαίον 6,17-18)… Oh wait… Τεσπά…

Καλό Πάσχα σε όλους!

Χλαπακιάστε ελεύθερα.
Σήμερα επιτρέπεται.
Ρέψαμε οι άνθρωποι μετά από τόσο πένθος και νηστεία.

Read Full Post »

Η εκκλησιαστική περιουσία στην Ελλάδα είναι μια ιδιαίτερα πονεμένη ιστορία που κρατάει από τις απαρχές του Ελληνικού Κράτους στις αρχές του 1830 μέχρι σήμερα και εμπλέκεται και με την μισθοδοσία των κληρικών από τον κρατικό κορβανά.

Παραδόξως, αν και το ζήτημα είναι και ιδιαίτερα ενδιαφέρον, αλλά και ιδιαιτέρως σημαντικό, εγώ προσωπικά ελάχιστα άρθρα για το θέμα που να περιέχουν ουσιαστικές πληροφορίες. Όλα αυτά τα άρθρα θα τα βρείτε στις πηγές στο τέλος του άρθρου και είναι ελάχιστα. Σημαντικό είναι να αναφέρω πως οι περισσότερες αναφορές στο θέμα είναι απλά ένα τεράστιο σπασμένο τηλέφωνο, όπου όλοι αντιγράφουν τα 3-4 αυτά βασικά άρθρα, μεταφέρουν σφάλματα ο ένας από τον άλλο και τα μεταδίδουν στον επόμενο τσαπατσούλη διαδικτυακό συγγραφέα ή “δημοσιογράφο” που θέλει να εκμεταλλευτεί το κλίμα των ημερών για μερικά κλικ.

Για τους θρησκευόμενους αναγνώστες που θα πέσουν σε αυτό το άρθρο θα ήθελα να τους ενημερώσω πως μπορεί να είμαι άθεος, αλλά με αυτή τη δουλειά εδώ πέρα προσπάθησα να απομονώσω τα στοιχεία από τις εμπάθειες εκατέρωθεν, την προπαγάνδα και τους περιττούς συναισθηματισμούς. Γράφω μεν κι εγώ την άποψή μου, αλλά στο τέλος και ξέχωρα. Όλα τα ενδιάμεσα είναι στοιχεία κυρίως από ΦΕΚ, πίνακες από διάφορες έγγραφες πηγές και για την πρώτη περίοδο του Ελληνικού Κράτους από βιβλία και μαρτυρίες της εποχής. Τα ΦΕΚ θα τα βρείτε όλα αποθηκευμένα εδώ στο ιστολόγιό μου, τοπικά, αλλά έχω συμπεριλάβει όλες τις πληροφορίες (όχι μόνο αριθμό νόμου) για να μπορέσετε να τα βρείτε και μόνοι σας στο Εθνικό Τυπογραφείο, όπου υπάρχουν όλα τα ΦΕΚ σκαναρισμένα από το πρώτο κιόλας το 1833.

Κάποια από τα στοιχεία εδώ τα έχω συλλέξει εδώ και αρκετά χρόνια, αλλά δεν είχα καταπιαστεί να τα συγκεντρώσω σε μορφή άρθρου. Άλλα τα βρήκα μέσα στο τελευταίο έτος. Το ζήτημα είναι τόσο μπλεγμένο που το ξέμπλεγμα του κουβαριού είναι δύσκολο, αλλά φέτος κατάφερα και βρήκα και κάποιες πηγές που άρχισαν να το ξεμπερδεύουν περαιτέρω.

Επίσης να σημειώσω πως λόγω της έκτασης της εργασίας είναι αναπόφευκτο το ότι κάποια σφάλματα και παροράματα θα έχουν περάσει στο κείμενο. Θα τα διορθώνω καθώς θα τα βρίσκω.

Θέλω να ευχαριστήσω τον egore που με έπρηζε σχεδόν σε κάθε συγκέντρωση για καφέ της Ένωσης Αθέων να τα παρουσιάσω. Καλή ανάγνωση (και καλό κουράγιο)!

Συνέχεια »

Read Full Post »

Ναι, συνέβη κι αυτό.

Να πω την αλήθεια, πάντα είχα μια διεστραμμένη περιέργεια να επισκεφθώ το μνήμα του Παΐσιου, αλλά δεδομένου πως δεν έχω αμάξι και δεν υπήρχε περίπτωση να φάω καμιά ώρα με το λεωφορείο, δεν με έφερε ποτέ ο δρόμος από εκεί… μέχρι τις προάλλες που απλά έτυχε να πάω επειδή ήμουν στο αμάξι με φίλους που αποφάσισαν να κάνουν μια παράκαμψη ενώ πηγαίναμε Μουδανιά.

Το μοναστήρι του Ιωάννη του Θεολόγου είναι λίγο πριν τη Σουρωτή, περίπου 45 λεπτά από το κέντρο της Θεσσαλονίκης (χωρίς κίνηση), περίπου 30 χιλιόμετρα, πάνω από το αεροδρόμιο, κανένα δεκάλεπτο από το δρόμο για τα Μουδανιά. Πηγαίνει και λεωφορείο (το 87, που ξεκινάει από το ΙΚΕΑ), αλλά θέλει καμιά ώρα τουλάχιστον και το λεωφορείο σε αφήνει στον κεντρικό, οπότε έχει και κανένα χιλιόμετρο περπάτημα σε ανηφόρα. Δεν θα δυσκολευτείτε να το βρείτε καθώς ο δρόμος είναι τίγκα στις πινακίδες.

Να πω την αλήθεια, όμως, δεν πολυαξίζει τον κόπο, αν δεν είσαι Χριστιανός και δεν ενδιαφέρεσαι να προσκυνήσεις. This is no Meteora… Ενδιαφέρον υπάρχει κυρίως κοινωνιολογικά, θα έλεγα.

Συνέχεια »

Read Full Post »

 

 


Τώρα που ολοκλήρωσα την παρουσίαση του τομιδίου, νομίζω πως μπορώ να ανακεφαλαιώσω.

Έχω τέσσερις βασικές ενστάσεις στην κεντρική ιδέα του δοκιμίου:

α) Η χρήση της “προτύπωσης” (όπως ανέφερα και στην εισαγωγή) είναι υπερβολικά παρακινδυνευμένη. Η χρήση της είναι πονηρή όταν χρησιμοποιείται εντός του ίδιου θεολογικού συστήματος που την εφηύρε· πόσο μάλλον όταν προσπαθεί κάποιος να την εφαρμόσει έξω από αυτό. Η αδυναμία της φαίνεται στα χωρία των οποίων την ερμηνεία έκρινα παρακινδυνευμένη. Επίσης πάσχει και από το ότι είναι επιχείρημα εσωτερικής κατανάλωσης: Αν δεν την ασπάζεσαι ως έγκυρη θεολογική έννοια, δεν πρόκειται να σε πείσει.

β) Η έννοια της “προφητείας” είναι πάντα προβληματική, ειδικά όταν πας να εμπλέξεις θρησκεύματα τα οποία βρίσκονταν αρκετά κοντά γεωγραφικά. Έτσι, για παράδειγμα, είναι προβληματικό να ισχυριστείς πως ο Ζωροαστρισμός περιέχει προφητείες για το Χριστιανισμό, όταν είναι γνωστό πως ο Ιουδαϊσμός αλληλεπίδρασε με τα μεσοποταμιακά θρησκεύματα πολύ πριν την εμφάνιση του Χριστιανισμού. Αντίστροφα, όταν το θρήσκευμα (ή η πηγή) είναι νεότερο ή συνυπήρξε με το Χριστιανισμό και τον Ιουδαϊσμό, είναι δύσκολο να επιβεβαιωθεί ότι δεν υπήρξε μεταφορά στοιχείων από τους πρώτους στο δεύτερο. Δεν νομίζω πως είναι παράξενο πως οι λιγότεροι παραλληλισμοί με το Χριστιανισμό υπάρχουν στα κινεζικά θρησκεύματα, ενώ αυξάνονται στη λεκάνη της Μεσογείου.

Συνέχεια »

Read Full Post »


Και φτάνουμε στην τελευταία ενότητα του Φιλιππίδη για τους Κέλτες. Για αυτούς δεν έχει να μας πει και πάρα πολλά πέρα από ένα λιτό…

Και σ’ αυτούς η γέννηση Θεού προσδοκόταν απ’ την παρθένα θεά Ίσιδα, την οποία αυτοί λάτρευαν στα άδυτα των θυσιαστηρίων τους κατά την εποχή της συγκρητιστικής ανάμιξης των θεών.

Ούτε καν παραπομπή δεν έχουν διατηρήσει οι επιμελητές για αυτή την τρομερή δήλωση, οπότε θα πρέπει να στραφούμε αλλού για να την ελέγξουμε.

Δυστυχώς ελάχιστα στοιχεία υπάρχουν πέρα από νεοπαγανιστικές πηγές, οι οποίες δεν μπορούν να θεωρηθούν και οι πλέον αξιόπιστες. Είναι γεγονός ότι η λατρεία της Ίσιδας είχε φτάσει μέχρι τις βρετανικές νήσους την περίοδο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, αλλά κατά πόσον η Ίσιδα θεωρούνταν ότι θα γεννήσει μελλοντικά το Θεό δεν μπορώ να το ελέγξω.

Οι Κέλτες νεοπαγανιστές φαίνεται να προσπαθούν να συνδέσουν την Ίσιδα με την κέλτικη θεότητα Μόριγκαν, θεά του πολέμου, της διχόνοιας και της κυριότητας (αλλά και της νύχτας, της προφητείας και του πνευματισμού, στους New Age κύκλους).


πηγή: EPONA.net
(κλικ για μεγέθυνση)

Επίσης ενδέχεται σε χαμένη τοιχογραφία της Πομπηίας να απεικονίζεται η Ίσιδα μαζί με την Επόνα, θεότητα της γονιμότητας και των ζώων. Η σχέση της Ίσιδας ως θεότητας της νεκρανάστασης με την Επόνα, ως θεότητα της φύσης, δεν φαντάζει ιδιαίτερα παράδοξη.

Ελλείψει πηγής και αδυναμίας επιβεβαίωσης, θα πρέπει να κατατάξω αυτό τον ισχυρισμό στους εντελώς αστήρικτους.

Read Full Post »


Κικέρωνας, “Περί Προφητείας”

Ο Κικέρων , αναφέροντας, ότι οι αρχαίοι χρησμοί των Σιβυλλών είχαν αναγγείλει την έλευση ενός Βασιλέα, τον οποίο όφειλαν να αναγνωρίσουν εκείνοι, που ήθελαν να σωθούν , προβλέπει μία εποχή, κατά την οποία “παντού θα κυβερνά του λοιπού ένας Διδάσκαλος και Κυρίαρχος, ο Θεός”. Αλλού δε τονίζει, ότι δεν είναι καθόλου αδύνατο να κατέβει ο Θεός από τον ουρανό, ο Οποίος θα επισκεφθεί τους ανθρώπους και θα συναναστραφεί με αυτούς ως θεάνθρωπος, και ερωτά: “Εάν τούτο υπάρχει στα βιβλία, προς ποιον άνθρωπο και προς ποιον χρόνο υπάρχει;”

Ο συγγραφέας ξεκινά την ανάλυσή του για την Αρχαία Ρώμη με μια αναφορά στο έργο “Περί προφητειών” του Κικέρωνα. Εκεί μας πληροφορεί τα διπλανά θαυμαστά και μάλιστα με παραπομπή. Βέβαια, μια ανάγνωση του πρωτοτύπου τον αφήνει ξεκρέμαστο. Ας αφήσω τον Κικέρωνα να τα πει μόνος του:

Συνέχεια »

Read Full Post »


Προχωράμε στο τμήμα του κειμένου που αναφέρεται σε προφητείες από την αρχαιοελληνική γραμματεία.

Αλλ’ εκεί, όπου η θεανθρώπινη προσδοκία εκδηλώνεται με μεγάλη ενάργεια είναι ο αρχαίος Ελληνικός κόσμος.

Έτσι όπως σχολιάζει ο Φιλιππίδης, θα περίμενε κανείς αυτό το κεφάλαιο να είναι το μεγαλύτερο, αλλά φευ, σχολιάζει μόνο 5 αποσπάσματα και από αυτά τα τρία προέρχονται από τον Πλάτωνα (το ένα από πιθανώς ψευδεπίγραφο).

Μετά από μια μακροσκελή εισαγωγή, η οποία έχει σκοπό να υπενθυμίσει στον αναγνώστη πως οι Αρχαίοι Έλληνες γενικά πίστευαν πως οι θεοί κατεβαίνουν στη γη με ανθρώπινη μορφή, ο συγγραφέας προχωρά στη συζήτηση αποσπασμάτων.

Ένεκα τούτου και η προσδοκία θεανθρώπου λυτρωτού, “σωτήρα”, προβάλλει πιο έντονη και πιο έκδηλη στους αρχαίους Έλληνες. Αυτόν αναζητούντες στο πέρασμα των αιώνων, τον Ένα ύψιστο και μόνο Αληθινό Θεό, και ανικανοποίητοι από τους φανταστικούς θεούς, τους οποίους συνεχώς έπλαθαν λόγω αυτής της αναζήτησης, προσδοκούν και προαναγγέλλουν, ότι θα κατέλθει κάποτε ο Αναζητούμενος υπό μορφή ανθρώπου ως θεάνθρωπος σωτήρας και λυτρωτής, διότι με αυτόν τον τρόπο μόνο δύναται να γίνει γνωστός ο Θεός από τον άνθρωπο: δια της πραγματικής ενανθρωπήσεώς Του και δια της αυτοαποκαλύψεώς Του.

Αρκούν τα αποσπάσματα που παραθέτει ο συγγραφέας για να στηρίξουν αυτή την βαρύγδουπη δήλωση; Ας το κρίνετε εσείς, αλλά η προσωπική μου άποψη είναι ότι τα στοιχεία που παραθέτει είναι ανεπαρκέστατα και στην ένταση και στην ποσότητα. Αλλά ας τα διαβάσουμε:

Συνέχεια »

Read Full Post »

Older Posts »